استفاده از چسب سیلیکون و اسپری فوم پلی اورتان در کنار یکدیگر، یک استراتژی بسیار مؤثر برای جلوگیری از ورود گرد و غبار، حشرات و جریان ناخواسته هوا (infiltration) به داخل ساختمان است. این روش به ویژه در اطراف درزها و شکافهای ساختمانی که منبع اصلی نشت هوا هستند، کاربرد دارد.
در این فرآیند، هر ماده نقش متفاوتی برای دستیابی به حداکثر درزبندی ایفا میکند:
- اسپری فوم (Polyurethane Foam): برای پر کردن حفرههای بزرگ و عمیق، جلوگیری از نفوذ هوا در سطح سازه و ایجاد عایق.
- چسب سیلیکون (Silicone Sealant): برای آببندی نهایی، درزگیری سطحی، و ایجاد یک مانع الاستیک در برابر گرد و غبار و رطوبت.

۱. نقش اسپری فوم پلی اورتان (عایق و پرکننده حجیم) 🌬️
اسپری فوم پلی اورتان بهترین راهحل برای مسدود کردن شکافهای عمیق و حفرههای بزرگ ساختمانی است که منبع اصلی ورود گرد و غبار هستند.
الف) محلهای اصلی اجرای فوم برای جلوگیری از گرد و غبار:
- اطراف لولهها و کابلها: فضاهای خالی که لولههای تاسیسات، کابلهای برق یا سیمها از دیوارها، سقفها یا کف عبور میکنند.
- روش اجرا: فوم با انبساط بالا به راحتی این سوراخها را کاملاً پر کرده و مسیرهای ورود هوا و گرد و غبار را مسدود میکند.
- درز بین چارچوب در و پنجره و دیوار: شکافهای عمیق اطراف فریم درها و پنجرهها (بهویژه در هنگام نصب).
- نکته مهم: حتماً از فوم کمانبساط (Low-Expansion Foam) استفاده شود تا به قاب فشار نیاورد و باعث دِفرمه شدن آن نشود.
- ترکهای بزرگ ساختمانی: شکافهای غیر فعال و بزرگ در فونداسیون، دیوارها یا سقف (پس از تثبیت سازهای).
- فضاهای خالی پشت جعبههای برق: پر کردن فضاهای پشت جعبههای برق توکار (در صورتی که فضای زیادی به لایههای بیرونی ساختمان راه داشته باشد).
ب) مراحل اجرای فوم:
- تمیزکاری و مرطوبسازی: محل تزریق را از هرگونه گرد و غبار سست پاک کنید. سطح باید کمی مرطوب باشد تا عملآوری و چسبندگی فوم به حداکثر برسد.
- تزریق کنترلشده: فوم را برعکس نگه داشته و تنها بخشی از حفره را پر کنید (حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد)، زیرا فوم به شدت منبسط خواهد شد.
- برش و پرداخت: پس از خشک شدن کامل (معمولاً چند ساعت)، فوم اضافی بیرونزده را با کاتر تیز ببرید تا سطح کار صاف و آماده درزگیری نهایی با سیلیکون شود.
۲. نقش چسب سیلیکون (آببندی نهایی و محافظت سطحی) 💧
چسب سیلیکون برای درزگیری نهایی شکافهای باریک و فعال (که ممکن است بر اثر دما کمی حرکت کنند) و همچنین پوشش دادن و محافظت از فوم زیرین استفاده میشود.
الف) محلهای اصلی اجرای سیلیکون برای جلوگیری از گرد و غبار:
- درزهای نهایی پنجره و در: محل تلاقی فریم در و پنجره با مصالح دیوار (پس از اجرای فوم در شکافهای داخلی).
- اتصالات مصالح مختلف: درزهای بین سطوح ناهمگون مانند اتصال سنگ نما به سیمان، یا شیشه به قاب آلومینیومی.
- پوشش روی فوم: پس از برش دادن فوم، برای محافظت از آن در برابر اشعه UV (در محیطهای بیرونی) و جلوگیری از تجمع گرد و غبار در بافت سلولی فوم، از لایه سیلیکون روی آن استفاده میشود.
ب) انتخاب نوع سیلیکون:
- محیط داخلی: میتوان از درزگیرهای آکریلیک (ماستیک) که قابلیت رنگپذیری دارند یا سیلیکونهای عمومی استفاده کرد.
- محیط خارجی: حتماً از سیلیکون خنثی (Neutral Cure) و مقاوم در برابر UV و شرایط جوی استفاده کنید تا در طول زمان ترک نخورد و تخریب نشود.

ج) مراحل اجرای سیلیکون:
- آمادهسازی سطح: سطحی که قرار است سیلیکون زده شود (از جمله فوم برشخورده یا لبه فریم) باید کاملاً تمیز و خشک باشد.
- ماسکینگ (اختیاری): برای داشتن لبههای تمیز، دو طرف درز را با نوار چسب کاغذی بپوشانید.
- تزریق چسب: چسب را با فشار یکنواخت و در یک خط ممتد در طول درز تزریق کنید.
- صاف کردن و برداشتن چسب: بلافاصله با ابزار صافکننده، چسب را یکدست کنید و قبل از اینکه چسب خشک شود، نوار چسبهای کاغذی را جدا کنید.
۳. جمعبندی: استراتژی ترکیبی ضد گرد و غبار

برای به حداکثر رساندن کارایی در بازسازی و محافظت از ساختمان در برابر نفوذ گرد و غبار، استراتژی باید به این شکل باشد:
| گام | هدف | ابزار مورد استفاده | دلیل استفاده |
| ۱. پر کردن عمقی | مسدود کردن مسیرهای بزرگ نشت هوا. | اسپری فوم پلی اورتان (کمانبساط) | حجمدهی بالا، پر کردن کامل حفرهها، عایقکاری ساختاری. |
| ۲. درزگیری سطحی | آببندی لبهها و درزهای باریک. | چسب سیلیکون (ضد UV در محیط بیرونی) | انعطافپذیری در برابر حرکت، ایجاد مانع کامل در برابر گرد و غبار ریز و رطوبت، زیبایی ظاهری. |
با پیروی از این روش ترکیبی، ساختمان نه تنها در برابر گرد و غبار محافظت میشود، بلکه بهرهوری انرژی (با جلوگیری از نشت هوا) و آسایش ساکنین (با کاهش صدا) نیز به طور قابل توجهی افزایش مییابد.

بدون دیدگاه